Düşünce Serisi

Yazarı:

Murat Çelik

Sayfa: 192

Ebat: 13.8x21cm

ISBN: 975-6698-94-2

BİLGİ ve HİKMET

Enformasyon Toplumu’nun Belleği

‘Bilgiyi büyük ve ulu bil; seçkin kulu bu iki şey yüceltir’

Yusuf Has Hacib

Batı dışındaki medeniyetlerin, özellikle de İslam Medeniyeti’nin enformasyon toplumunu nasıl anlaması gerektiği çok önemli. Post-modernite, yeni dünya

düzeni, küreselleşme vesaire bir yığın kavram ile karşı karşıya bırakılarak yoğun bir düşünsel ve kültürel bombardımana maruz kalan gelişmekte olan toplumlar,

enformasyon toplumu çerçevesindeki yeni oluşumu kayıtsız şartsız kabule zorlanıyorlar.

ENFORMASYON TOPLUMU’NA SORGULAMACI VE AYDIN BİR YAKLAŞIM

Bilgi ve Hikmet’te, enformasyon toplumunun zihinsel kökenlerine inilmeye çalışılıyor. Enformasyon Toplumu ve bu düşünce çerçevesinde ortaya çıkan

toplumsal transformasyonda bilginin kullanım zihniyetinin nitelik ve nicelik bakımdan nasıl geliştiği ve söz konusu değişikliklere kaynaklık ettiği düşünülen

ortamın beraberinde meydana gelen yeni gelişmelerin arka planınında nelerin yattığı irdeleniyor. Sanayi Toplumu’ndan Enformasyon Toplumu’na geçişin

nasıl sağlandığına ve beraberinde ortaya çıkan bilginin sorgulanmasına ışık tutuluyor. Okuyucunun, gelişmeler karşısında onurlu bir duruş sergilemesi, bir

süre durup olanları lokal ve evrensel düzlemde irdelemesinin mesajları veriliyor. Enformasyon toplumunun ne olduğu, kökenleri ve zihinsel altyapısı ile felsefi

temeline iniliyor.

Yeni Dünya Düzeni’nde Bilgi ve Toplum

Günümüzde batı dışındaki medeniyetlerin sürekli kültürel tacize uğramasının adı yeni dünya düzeni veya enformasyon toplumu oldu. Demokratikleşme,

teknolojinin nimetlerinden halkın faydalanması ve gelişmişlik gibi birtakım düşüncelerle toplumun/toplumların uyutulması günümüz toplumunun kaçınılmaz

sonucu olarak kabul görmeye başladı. Bilgi ve Hikmet, enformasyon toplumuna batılı yeni dünya düzeni kurucularının baktığı gibi değil de, farklı bir perspektiften

bakmak isteyenlerin ve önüne konan içi doldurulmuş bir takım yeni düşünceleri sorgulama yolunu tercih edenlerin rehberi niteliğinde. Tam da Büyük Ortadoğu

Projesi’nin gündemde olduğu bir dönemde, batının, insanlığın ortak kültürüne yaptığı enformasyon toplumu olma yolunda attığı adımların ve batılı bakışın ne

Yazarı:

Toygar Akman

Sayfa: 192

Ebat: 13.5X21 cm

ISBN: 975-6698-62-4

BOYUTLAR

Öklit’den Günümüze Filozof ve Bilim Adamlarından Çeşitli Görüşler

“Geometrik bir ölçü birimi” olarak kullanageldiğimiz “boyutlar,” Eukleides (Öklit) zamanından beri “en, boy ve derinlik” olarak “üç yöne uzanımı” belirliyordu.

Tek boyut, bir yöne doğru uzanım olan “çizgi”yi; iki boyut ise, kare, dikdörtgen, beşgen, daire, elips vb. gibi bir “düzlem”i meydana getiriyor; ancak üç boyut ile

“hacim” oluşuyor ve cisimler ortaya çıkıyordu.

19. yüzyıla gelinceye dek, “üç boyut dışında” herhangi bir boyut düşünülemez olmuştu. 1840 yılında Kazan Üniversitesi profesörlerinden Lobaçevsky, Rusya’nın

geniş arazisi üzerinde yaptığı geometrik ölçümlerde, Öklit geometrisinin dünya yüzeyine uygulanamayacağını görmüştü. Çünkü ekvatordan iki dik açı ile çizilen

paralellerin, kutupta birbiriyle kesiştiğini görmüştü. Öklit’in, yıllar önce onaya koyduğu, “Bir üçgenin iç açılarının toplamı 180 derecedir” postulası kayboluyor

ve ortaya iç açılarının toplamı 180 dereceden çok daha fazla olan üçgenler çıkıyordu!..

20. yüzyılda ise, Einstein, “içinde yaşadığımız evreni” değerlendirmeye kalkıştığında “zaman”ın ayrı bir boyut, yani “dördüncü bir boyut” olduğunu ortaya

koyuyordu.

Diğer yanda aynı yüzyılda “atom evreni içinde” yaptığı çalışmaları sonunda, Erwin Schrödinger, “yedi boyutlu dalgalar sistemi” ile karşı karşıya geldiğini ileri

sürüyordu.

Aynı yıllar içinde filozof Bergson, “sezgi”nin “yeni bir boyut” olduğunu; Poincare ise farkında olmadan yaşadığımız bir “psikolojik zaman boyutu” bulunduğunu

belirtiyorlardı.

20. yüzyıl sonlarına doğru ise James Jeans, Eddington, George Gamow, Reichenbach, Hawking vb. astro-fizik bilginleri, “çok boyutlu evren” yapısını

dile getirmeye çalışıyorlardı. İçinde yaşadığımız yıllarda ise sibernetik bilimi ile ortaya çıkan “internet boyutu” ya da “bilgi iletim boyutu”nun uzanımları

gösterilmektedir!..

İşte, elinizde bulunan bu kitapta, ortaya atılan “çeşitli boyutlar” sunulmakta ve tartışması yapılmaktadır

AYDINLANMA ÜZERİNE BİR DERKENAR

Yazarı:

Prof. Dr. Fehmi Baykani

Sayfa: 280

Ebat: 13,5x21,5 cm

ISBN: 975-6963-79-4

AYDINLANMA ÜZERİNE BİR DERKENAR

Günümüzde pek çok akademisyen, araştırmacı, hatta köşe yazarı 18. asırda sanayi devriminin ardından doğan “Aydınlanma Felsefesi”ni bir dünya görüşü

olarak sunuyor, kendi fikirlerini savunurken meşruluk zemini olarak aydınlanmaya atıfta bulunuyorlar.

Bu kitapta felsefe profesörü Fehmi Baykan “Aydınlanma Felsefesi”nin bir efsane, hatta bir entelektüel hurafe olduğunu delillerle ortaya koyuyor. Yazarın eseri,

sayfanın kenarına yazılan birkaç satır anlamına gelen “derkenar” kelimesiyle nitelendirmesi, filozofların ve felsefecilerin hatalarının büyüklüğü sebebiyle

yazarın bütün gayretlerinin ancak meselenin ciddiyetine dikkat çekmeye yetmesindendir. Aydınlanmanın olmadığının ispatlanmasındaki amaç, hataları

inceleyerek doğruyu kavramaktır. Kitabın bir başka hedefi ise, düşünce tarihini okuyarak insanoğlunun zihin yapısını, hatalarıyla beraber düşünce tarzını;

kendini, topluluğu ve Kainatı nasıl izaha gayret ettiğini öğrenmek ve insanı anlamaktır.

Kitabın önsözünde filozof ve felsefecilerin yanlış yapabileceğini örneklerle ortaya koyan yazar, Mesele kısmında bu kitaptaki iddiasını ve amacını tanımlar. İki

bölümden oluşan eserin ilk bölümü, aydınlanmanın bir efsane olduğunun delillerle kanıtlanmasına ayrılmıştır. İkinci bölümde ise 18. asrın önde gelen filozoflarının

temel fikirleri incelenip tutarsızlıklar ve geçersiz argümanlar gösterilmiştir. Sonuç bölümünde “çağdaşlık ve uygarlık” namına empoze edilen efsanelerin zihinleri

YÜREK SAFINDA BİR ŞAİR CAHİT ZARİFOĞLU

Türk şiirinde büyük bir mizaç olarak beliren Cahit Zarifoğlu’nun şiiri her farklı bakışa yeni perspektifler sunacak zenginlik ve derinlikte olduğunu ortaya koydu. Yaşadığı

dönemde, yaratıcı kişiliğinin şiire getirdiği sürprizler, farklı edebiyat anlayışlarım ortak bir dikkat noktasında buluşturucu etkiler uyandırmıştı. Ölümünün ardından

geçen on altı yıl, Zarifoğlu şiirinin tazeliğini koruduğunu, yeniliğinin sadece dönemsel bir dil tadı farkından kaynaklanmadığını gösterdi. Edebiyattaki yeri

daha güçlü temellerle sağlamlaştı. Öyle ki, şiir değerlendirmelerinde artık bir ölçü olacağından hareketle, adına şiir ödülü konuldu.

Cahit Zarifoğlu/Yürek Safında Bir Şair kitabı, bu ödül girişimiyle ödevli olanların mütevazı çabasıyla ve yazı sahiplerinin özverili ilgileriyle ortaya çıktı. Bütüncül

bir yaklaşımla Cahit Zarifoğlu’nun sanatçı kimliğine ve şiiri başta olmak üzere ardında bıraktığı yapıtlarına eğilmeyi amaçladı.

Bir “Sunuş”la başlayan kitap dokuz bölümden oluşuyor.

• Şairin Hayatı; Zamandizin

• Şiirler ve Çeviriler/ Talat Sait Halman

• Hayat ve İzlenimler/ Rasim Özdenören

• Eserler ve Yankılar II Şiir: İlhan Berk; Selim İleri; Nursel Duruel; Kamil Eşfak Berki; Turan

• Koç; Alim Kahraman;Yılmaz Taşçıoğlu; Mehmet Can Doğan; İhsan Deniz; Ömer Erdem; Levent Dalar

• Bir Roman Tasarısından Bölümler: Cahit Zarifoğlu

• Mektuplar: Cahit Zarifoğlu’nun asker olarak bulunduğu Sarıkamış ve Kıbrıs’tan Nazif

• Gürdoğan’a yazdığı mektuplar

• Anıların Işığında: Alaeddin Özdenören; Nazif Gürdoğan; Kemal Kahraman; Seyfettin Ünlü

• Eserler ve Yankılar II/ Düzyazının İzinde: M. Fatih Andı; Ömer Say; M. Ruhi Şirin; Mehmet

• Maraşlıoğlu; İlhan Kutluer; A. Haydar Haksal; Hasan Akay

• Yazılanlar ve Yansıyan/ Zamandizin: (Haz.: Rıdvan Çınar) Cahit Zarifoğlu’nun Dergi ve Gazetelerde Yayınlanan Şiirleri; Hikayeler; Hakkında Yazılanlardan

Seçmeler

Bu kitabın şairi anmak için iyi bir vesile olacağını düşünüyor; onun eserini aydınlatma yolunda yeni görüşler geliştirecek kuşaklara katkılar sağlayacağını

Yazarı:

Giovanni Papini

Çeviren: S. Neval Şimşek

Sayfa: 539

Ebat: 13.8X21cm

ISBN: 975-6963-33-6

ÇILDIRININ ANAFORUNDA: GOG

20. yüzyılın aykırı entelektüelinden günümüz kozmopolit medeniyetinin tuhaf, marazî, belki de korkunç vesikası.

İnsanlık düşüncesinin vardığı son nokta Gog’un Einstein’a söylettiği, ünlü bilginin tek alan göreceliği adını verdiği keşfini basitçe ifade eden “Bir şey kıpırdıyor”

cümlesinden ibarettir. “İnsan bilgisinin en yüksek ve en olgun yemişi basit bir muşmula ise kabahat benim değildir. Birleştire birleştire nihayet inanılmayacak

kadar sade birşeye varmamız gerekiyor.”

KİTAP HAKKINDA

Gog’un trilyoner kahramanı akıl hastanesine düştükten sonra anılarını yazar. Çağın bütün düşünce akımlarını öğrenme tutkusuyla yanıp tutuşan Gog,

Lenin’den Picasso’ya ve Einstein’a kadar 20. yüzyılın birçok ünlü siyasetçi, sanatçı ve bilim adamına milyarlarca para vererek bildiklerini onların ağzından

dinlemek ister. İnsanlığı, doğayı, hıristiyanlığı, kısacası dünyayı kurtarmak isteyen dahiler, bu yarı vahşi, saf , cahil ve zengin iş adamına başvurur. Gog, onayladığı

fikirlerin uygulanması için milyarlar harcar, ancak sonuç her zaman fiyaskodur. Bir havuzu parayla doldurup içinde yüzmüş, New York’un ortasında geniş bir

arazi alıp içine bütün dinlerin kutsal mekanlarını yaptırmış, bir devlet satın almış bir adamın beklenmedik olaylar, denizaşırı seyahatlar, bilimsel araştırmalar ve

çılgınlıklarla dolu öyküsü.

YAZAR HAKKINDA

Avangard polemiklere yol açarak 20. yüzyılın başında adından en çok sözettiren entellektüellerden biri olan Papini gazeteci, eleştirmen, şair ve romancıdır.

Yaşamı I. Dünya Savaşı’nın ölümcül arenasına girmek üzere olan nesli yansıtır. Bujuvazi karşıtı başkaldırı ideolojisini yaşama geçirmeye çalışan bir provokatör;

aynı zamanda da arkaik ve basit yaşam tarzına dönüşü arzulayan bir şairdir. Geleneğin yıkılmasını ve yeni neslin yeni bir başlangıç yapmasını savunan

Papini’nin ideolojik gelişimi paradokslarla doludur: Başlangıçta milliyetçilik karşıtı, sonra faşizm destekçisi; başlangıçta şüpheci daha sonra Roma Katolik

kilisesi mensubu. Bir yandan İsa’nın yaşamını yazmış, öte yandan Şeytan’ın tarihini. Roman, kısa öykü, felsefe, kuram ve edebiyat eleştirisi üzerine seksenin

MUTLU OLMA SANATI

‘Küçük şeyler mutsuz olmaya yetiyor; ya mutlu olmaya?’ der, bir şairimiz. Gerçekten hayat içinde hem mutlu hem de mutsuz olmak için gerekçeler çok.

Nasıl baktığımızla bağlantılı olarak bunları görüyoruz. Güzel bakarsak güzel görürüz. Bu Polyannacılık demek değil. İçimizin genişliğince dışımızı genişletmek

demektir.

Fransız filozof ve yazar Chartier Alain (1868-1951), insanın, hem kendisiyle hem de çevresiyle barışık ve de mutlu olabilmesi için küçük ipuçları sunuyor. Bunlar

-belki de- hepimizin bildiği şeyler. Aslında hepimiz, mutlu olmanın ya da mutlu kılmanın yollarını biliyoruzdur. Alain, sadece hatırlatıyor, işaret ediyor. Hayat

zorluklarla dolu elbet. Önemli olan hayatı bu zorluklarıyla göğüsleyebilmek ve yaşanılır kılmak. Bakın Rilke ne diyor: ‘Bir şey güç ise onu bize yaptıracak bir

MÜZİK YAZILARI

Yalçın Çetinkaya İTÜ Devlet Konservatuarı’nı bitirdi, doktorasını İTÜ Sosyal Müzikler-Hint Bilimler Enstitüsü’nde İslam Felsefesi alanında tamamladı.

“Geleneksel Müziği”, “Film Müzikleri” ve “Çok Seslilikte Yöntemler” üzerine çalıştı. Dini Musiki alanında Bekir Sıdkı Sezgin’in öğrencisi oldu ve Sanatta

Yeterlilik Doktora tezini “Mevlevilikte Müzik Felsefesi” konusunda yazdı. Birçok gazete ve dergide müzik yazıları yazdı. Bu kitap, Yalçın Çetinkya’nın Yeni Şafak,

Yeni Ufuk ve Aksiyon gibi yayın organlarında haftalık ve düzenli olarak; bazen o günlerdeki müzik gündemine uygun, bazen de gündemin tamamen dışında

yazdığı kısa “gazete ve dergi” yazılarından derlenmiştir. Yalçın Çetinkaya kitapta yer alan bir çok yazısında, müzik dünyasında tartışılması gereken bazı alanlara

girmeye çalışmıştır. Bunu yaparken de, sadece düşüncesini ifade etmiş, herhangi bir “taraf”a saplanıp kalmamıştır. Yazar, ele aldığı bazı konuların, üzerinde

daha ayrıntılı ve daha titiz çalışmayı gerektirdiğini düşünmektedir; bu yazıları okuyucuya konuyla ilgili fikir vermek ve onunla bir şeyler paylaşmak amacıyla

yazmıştır.

Kitaptaki toplam 83 kısa yazıdan bazı başlıklar şöyledir: “Hayat, Müzik ve Beethoven”, “Türkü Sadeliktir, İçtenliktir”, “Rönesans’tan XXI. Yüzyıla Müzik

Yolculuğu”, “Bach, Mesnevi’yi okumuş mudur?”, “Sevdalinka: Bosnalıların Romanı”.

NİETZSCHE’NİN FELSEFESİ

Yabancılaşma fenomeni son birkaç yüzyıldır Batı felsefesinde en fazla ilgi çeken problemlerden. Son zamanlarda ülkemizde de bu soruna ilgi duyan düşünürler

artmakta. Batı’da yabancılaşmayı en etraflıca inceleyen filozoflardan birisi Nietzsche’dir. İnsan felsefesi alanında en önemli simâlardan olan Nietzsche,

kültür ve insan problemleri konusunda günümüz için bile ışık tutucu fikirler ortaya koymuştur. O, her ne kadar 19. yüzyıl Avrupa kültürünü ve insanını tahlil etmişse

de düşünceleri insanın evrensel bazı özelliklerini tesbit ettiği için günümüz Türk insanını anlamada da faydalı olabilir.

Felsefe profesörü Fehmi Baykan’ın kaleme aldığı bu eserin Birinci Bölümünde Nietzsche’nin ahlâk, din, felsefe ve sosyo-politik ideolojiler alanlarında

yabancılaşmanın tezahürünü nasıl tahlil ettiği ana hatlarıyla sunulmuştur. İkinci Bölümde Nietzsche’nin yabancılaşma meselesine getirdiği çözüm üzerinde

durulmuştur. Üçüncü Bölümde ise Nietzsche’nin öğretisi katkıları ve eksikleri belirtilerek genel olarak değerlendirilmiştir. Prof. Fehmi Baykan, kitabını şu

sözlerle tanıtmaktadır: “Bu çalışmamda Nietzsche’nin karışık ve dağınık fikirlerini mümkün mertebe düzenli bir hale getirdim, açıklamaya ve anlaşılır kılmaya